मराठी वाक्प्रचार, म्हणी व अर्थ


marathi mhani list | vakprachar in marathi | Marathi Mhani aani arth 

 

▪ सर्वस्व पणाला लावणे : सर्व शक्य मार्गांचा अवलंब करणे
▪ साखर पेरणे : गोड गोड बोलून आपलेसे करणे
▪ सामोरे जाणे : निधड्या छातीने संकटास तोंड देणे
▪ साक्षर होणे : लिहिता-वाचता येणे
▪ साक्षात्कार होणे : आत्मिक ज्ञान प्राप्त होणे खरेखुरे स्वरूप कळणे
▪ हस्तगत करणे : ताब्यात घेणे
▪ सोन्याचे दिवस येणे : अतिशय चांगले दिवस येणे
▪ सूतोवाच करणे : पुढे घडणार्‍या गोष्टींची प्रस्तावना करणे
▪ संधान बांधने : जवळीक निर्माण करणे
▪ संभ्रमात पडणे : गोंधळात पाडणे
▪ स्वप्न भंगणे : मनातील विचार कृतीत न येणे
▪ स्वर्ग दोन बोटे उरणे : आनंदाने गर्वाने अतिशय फुगून जाणे
▪ हट्टाला पेटणे : मुळीच हट्ट न सोडणे
▪ हमरीतुमरीवर येणे : जोराने भांडू लागणे
▪ हरभऱ्याच्या झाडावर चढणे : खोटी स्तुती करून मोठेपणा देणे


मराठीतील म्हणी आणि त्यांचे अर्थ 

आपलेच दात आपलेच ओठआपल्याच माणसाने चूक केल्यास अडचणीची परिस्थिती निर्माण होते.
आपल्याच पोळीवर तूप ओढणेफक्त स्वतःचाच तेवढा फायदा साधून घेणे.
आयजीच्या जीवावर बायजी उदारदुसऱ्याचा पैसा खर्च करून औदार्य दाखवणे.
आयत्या बिळावर नागोबाएखाद्याने स्वतःकरिता केलेल्या गोष्टीचा आयता फायदा घेण्याची वृत्ती असणे.
आलिया भोगासी असावे सादरतक्रार व कुरकुर निर्माण झालेली परिस्थिती स्वीकारणे.
आवळा देऊन कोहळा काढणेआपला स्वार्थ साधण्यासाठी एखाद्या व्यक्तीला लहान वस्तू देऊन मोठी वस्तू मिळविणे.
इकडे आड तिकडे विहीरदोन्ही बाजूंनी सारखीच अडचणीची स्थिती निर्माण होणे.
इच्छा परा ते येई घराआपण जे दुसऱ्याच्या बाबतीत चिंतितो तेच आपल्या वाट्याला येणे.
इच्छिलेले जर घडते तर भिक्षूकही राजे होतेइच्छेप्रमाणे सारे घडले तर सारेच लोक धनवान झाले असते.
इन मीन साडेतीनएखाद्या करण्यासाठी अगदी कमीत कमी लोक हजर असणे.
ईश्वर जन्मास घालतो त्याचे पदरी शेर बांधतोजन्मास आलेल्याचे पालन पोषण होतेच.
उंदराला मांजर साक्षज्याचे एखाद्या गोष्टीत हित आहे त्याला त्या गोष्टीबाबत विचारणे व्यर्थ असते किंवा एखादे वाईट कृत्य करत असताना एकमेकांना दुजोरा देणे.
उंदीर गेला लुटी आणल्या दोन मुठीप्रत्येक मनुष्य आपल्या क्षमतेनुसार काम करतो.
उंबर पिकले आणि नडगीचे (अस्वलाचे) डोळे आलेफायद्याची वेळी येणे; पण लाभ न घेता येणे.
उकराल माती तर पिकतील मोतीमशागत केल्यास चांगले पीक येते.
उखळात डोके घातल्यावर मुसळाची भीती कशाला?एखादे कार्य अंगावर घेतल्यानंतर त्यासाठी पडणाऱ्या श्रमांचा विचार करायचा नसतो.
उचल पत्रावळी, म्हणे जेवणारे किती?जे काम करायचे ते सोडून देऊन भलत्याच चौकशा करणे.
उचलली जीभ लावली टाळ्यालादुष्परिणामाचा विचार न करता बोलणे
उठता लाथ बसता बुक्कीप्रत्येक कृत्याबद्दल आदर घडविण्यासाठी पुन्हापुन्हा शिक्षा करणे.
उडत्या पाखराची पिसे मोजणेअगदी सहज चालता – चालता एखाद्या अवघड गोष्टीची परीक्षा करणे.
उडाला तर कावळा, बुडाला तर बेडूकएखाद्या गोष्टीची परीक्षा होण्यासाठी काही काळ वाट पहावी लागते.
उतावळा नवरा गुडघ्याला बाशिंगअतिशय उतावीळपणाचे वर्तन करणे.
उतावळी बावरी (नवरी) म्हातार्‍याची नवरीअति उतावळेपणा नुकसान कारक असतो.
उथळ पाण्याला खळखळाट फारअंगी थोडासा गुण असणारा माणूस जास्त बढाई मारतो.
उद्योगाचे घरी रिद्धी – सिद्धी पाणी भरीजेथे उद्योग असतो तेथे संपत्ती येते.
उधारीची पोते, सव्वा हात रितेउधारीने घेतलेला माल नेहमीच कमी भरतो.
उभारले राजवाडे तेथे आले मनकवडेश्रीमंती आली की, तिच्या मागोमाग हाजी हाजी करणारेही येतातच.
उभ्याने यावे आणि ओणव्याने जावेयेते वेळी ताठ मानेने यावे आणि जातेवेळी खाली मान घालून जाणे.
उसाच्या पोटी कापूससद्गुणी माणसाच्या पोटी दुर्गुणी संपत संतती.
ऊराचे खुराडे आणि चुलीचे तुणतुणेअतिशय हलाखीची स्थिती.
ऊस गोड लागला म्हणून मुळासगट खाऊ नयेकोणत्याही चांगल्या गोष्टीचा किंवा चांगुलपणाचा प्रमाणाबाहेर फायदा घेऊ नये.
एक कोल्हा सतरा ठिकाणी व्यालाएका व्यक्तीपासून अनेक ठिकाणी उपद्रव होणे.
एक ना धड भाराभर चिंध्याएकाच वेळी अनेक कामे करायला घेतल्याने सर्वच कामे अर्धवट होण्याची अवस्था.
एका कानावर पगडी, घरी बाईल उघडीबाहेर बडेजाव पण घरी दारिद्र्य
एका खांबावर द्वारकाएकाच व्यक्तीवर सर्व जबाबदाऱ्या असणे.
एका पिसाने मोर होत नाहीथोड्याश्या यशाने हुरळून जाणे
एका मान्यात दोन तलवारी राहात नाहीतदोन तेजस्वी माणसे गुण्या-गोविंदाने राहू शकत नाहीत.
एका माळेचे मणीसगळीच माणसे सारख्याच स्वभावाची असणे.
एका हाताने टाळी वाजत नाहीदोघांच्या भांडणात पूर्णपणे एकट्यालाच दोष देता येत नाही.
एकाची जळते दाढी दुसरा त्यावर पेटवू पाहतो विडीदुसऱ्याच्या अडचणींचा विचार न करता त्यातही स्वतःचा फायदा पाहण्याची दृष्टी ठेवणे.
एकाने गाय मारली म्हणून दुसऱ्याने वासरु मारु नयेदुसऱ्याने केलेल्या मोठ्या वाईट गोष्टींकडे बोट दाखवून आपण केलेल्या वाईट गोष्टीचे समर्थन करू नये.
एकावे जनाचे करावे मनाचेलोकांचे ऐकून घ्यावे आणि आपल्या मनाला जे योग्य वाटेल ते करावे.
ऐंशी तेथे पंचाऐंशीअतिशय उधळेपणाची कृती.
ऐरावत रत्न थोर | त्यासी अंकुशाचा मार |मोठ्या व्यक्तीला यातनाही तेवढ्यात असतात.
ओझे उचलू तर म्हणे बाजीराव कोठे?सांगितलेले काम सोडून नुसत्या चौकशा करणे.
ओढ फुटो (तुटो) किंवा खोकाळ फुटो/ शेंडी तुटो की तारंबी तुटोकोणत्याही परिस्थितीत काम तडीस नेणे.
ओळखीचा चोर जीवे न सोडलीओळखीचा शत्रू हा अनोळखी शत्रूपेक्षा भयंकर असतो.
औटघटकेचे राज्यअल्पकाळ टिकणारी गोष्ट.
कणगीत दाणा तर भिल उताणागरजेपुरते जवळ असले, कि लोक काम करत नाहीत किंवा कोणाची पर्वा करत नाहीत.
कधी तुपाशी तर कधी उपाशीसांसारिक स्थिती नेहमी सारखी राहत नाही.
कर नाही त्याला डर कशाला ?ज्याने काही गुन्हा किंवा वाईट गोष्ट केली नाही, त्याने शिक्षा होण्याचे भय कशाला बाळगायचे ?
करवतीची धार पुढे सरली तरी कापते, मागे सरली तरी कापतेकाही गोष्टी केल्या तरी नुकसान होते नाही केल्या तरी नुकसान होते.
करावे तसे भरावेजशी कृती केली असेल त्याप्रमाणे चांगले / वाईट फळ मिळणे.
करीन ते पूर्वमी करेन ते योग्य, मी म्हणेन ते बरोबर अशा रीतीने वागणे.
करुन करुन भागला, देवध्यानी लागलाभरपूर वाईट कामे करून शेवटी देवपुजेला लागणे.
कशात-काय-अन-फाटक्यात-पायवाईटात आणखी वाईट घडणे
का ग बाई रोड (तर म्हणे) गावाची ओढनिरर्थक गोष्टींची काळजी करणे.
कांदा पडला पेवात, पिसा हिंडे गावातचुकीच्या मार्गाने शोध घेण्याचा मूर्खपणा करणे.
काकडीची चोरी फाशीची शिक्षाअपराध खूप लहान; पण त्याला दिली गेलेली शिक्षा मात्र खूप मोठी असणे.
काखेत कळसा गावाला वळसाजवळच असलेली वस्तू शोधण्यास दूर जाणे
काजव्याच्या उजळ त्याच्या अंगाभोवतीगोष्टींचा प्रभाव तेवढ्यापुरताच असतो.
काठी मारल्याने पाणी दुभंगत नाहीरक्ताचे नाते मोडू तोडू म्हणता तुटत नाही.
काडीची सत्ता आणि लाखाची मत्ता बरोबर होत नाहीजे काम भरपूर पैसा आणि होत नाही, ते थोड्याश्या अधिकाराने होते, संपत्तीपेक्षा सत्ता महत्त्वाची ठरते.
काडीचोर तो माडीचोरएखाद्या माणसाने क्षुल्लक अपराध केला असेल तर त्याचा घडलेल्या एखाद्या मोठ्या अपराधाची संबंध जोडणे.
काना मागुन आली आणि तिखट झालीश्रेष्ठ पेक्षा कनिष्ठ माणसाने वरचढ ठरणे.
कानात बुगडी, गावात फुगडीआपल्या जवळच्या थोड्याशा संपत्तीचे मोठे प्रदर्शन करणे.
काप गेले नी भोके राहिलीवैभव गेली अन फक्त त्याच्या खुणा राहिल्या
कामापुरता मामाआपले काम करून घेईपर्यंत गोड गोड बोलणे.
काल महिला आणि आज पितर झालाअतिशय उतावळेपणाची वृत्ती.
काळ आला; पण वेळ आली नव्हतीनाश होण्याची वेळ आली असताना थोडक्यात बचावणे.
कावळा बसला आणि फांदी तुटलीपरस्परांशी कारण संबंध नसताना योगायोगाने दोन गोष्टी एकाच वेळी घडणे
कावळ्याच्या शापाने गाय मरत नाहीशूद्र माणसाने केलेल्या दोषारोपांने थोरांचे नुकसान होत नसते.
कावीळ झालेल्यास सर्व पिवळे दिसतेपूर्वग्रहदूषित दृष्टी असणे.
कुंभारणीच्या घरातला किडा कुंभारणीचादुसऱ्याच्या स्वाधीन झालेला माणूस आपली मते विसरतो; आपल्या ताब्यात आलेल्या वस्तूवर आपलाच हक्क प्रस्थापित करणे.
कुडी तशी फोडीदेहा प्रमाणे आहार किंवा कुवतीनुसार मिळणे.
कुत्र्याची शेपूट नळीत घातले तरी वाकडेमूळचा स्वभाव बदलत नाही.
कुऱ्हाडीचा दांडा गोतास काळस्वार्थासाठी केवळ दुष्ट बुद्धीने शत्रूला मदत करून आपल्याच माणसाचे नुकसान करणे.
केळी खाता हरखले, हिशेब देता चरकलेएखाद्या गोष्टीचा लाभ घेताना गंमत वाटते मात्र पैसे देताना जीव मेटाकुटीस येतो.
केळीला नारळी अन घर चंद्रमौळीअत्यंत दारिद्र्याची अवस्था येणे.
केस उपटल्याने का मढे हलके होते ?जेथे मोठ्या उपायांची गरज असते तेथे छोट्या उपायांनी काही होत नाही.
कोठे इंद्राचा ऐरावत, कोठे श्यामभट्टाची तट्टाणीमहान गोष्टींबरोबर शुल्लक गोष्टींची तुलना करणे.
कोणाच्या गाई म्हशी आणि कोणाला उठा बशीचूक एकाची शिक्षा दुसऱ्याला
कोल्हा काकडीला राजीलहान लहान गोष्टींनी खुश होतात.
कोळसा उगाळावा तितका काळाचवाईट गोष्टीबाबत जितकी चर्चा करावी तितकीच ती वाईट ठरते.
खर्चणार्याचे खर्चते आणि कोठावळ्याचे पोट दुखतेखर्च करणार्‍याचा खर्च होतो ; तो त्याला मान्य ही असतो; परंतु दुसराच एखादा त्याबद्दल कुरकुर करतो.
खऱ्याला मरण नाहीखरे कधीच लपत नाही.
खाई त्याला खवखवेजो वाईट काम करतो त्याला मनात धास्ती वाटते.
खाऊ जाणे तो पचवू जाणेएखादे कृत्य धाडसाने करणारा त्याचे परिणाम भोगण्यास ही समर्थ असतो.
खाऊन माजावे टाकून माजू नयेपैशाचा, संपत्तीचा गैरवापर करू नये.
खान तशी मातीआई-वडिलांप्रमाणे त्यांच्या मुलांचे वर्तन असणे.
खायला काळ भुईला भारनिरूपयोगी मनुष्य सर्वांनाच भारभूत होतो.
खोट्याच्या कपाळी गोटाखोटेपणा वाईट काम करणाऱ्यांचे नुकसान होते.
ग ची बाधा झालीगर्व चढणे
गरज सरो, वैद्य मरोएखाद्या माणसाची आपल्याला गरज असेपर्यंत त्याच्याशी संबंध ठेवणे व गरज संपल्यावर ओळखही न दाखवणे.
गरजवंताला अक्कल नसतेगरजेमुळे अडणार्‍याला दुसऱ्याचे हवे तसे बोलणे व वागणे निमूटपणे सहन करावे लागते.
गरजेल तो पडेल कायकेवळ बडबडणार्या माणसाकडून काही घडत नाही.
गर्वाचे घर खालीगर्विष्ठ माणसाची शेवटी फजितीच होते.
गळ्यात पडले झुंड हसून केले गोडगळ्यात पडल्यावर वाईट गोष्टी सुद्धा गोड मानून घ्यावे लागते.
गळ्यातले तुटले ओटीत पडलेनुकसान होता होता टळणे.
गाड्याबरोबर नळ्याची यात्रामोठ्यांच्या आश्रयाने लहानांचाही फायदा होणे.
गाढवाचा गोंधळ व लाथांचा सुकाळमूर्खांच्या गोंधळात एकमेकांवर दोषारोप करण्यात वेळ जातो.
गाढवाच्या पाठीवर गोणीएखाद्या गोष्टीची फक्त अनुकूलता असून उपयोग नाही तर तिचा फायदा घेता यायला हवा.
गाढवापुढे वाचली गीता, कालचा गोंधळ बरा होतामुर्खाला कितीही उद्देश केला तरी त्याचा उपयोग नसतो.
गाढवाला गुळाची चव काय ?ज्याला एखाद्या गोष्टीचा गंध नाही त्याला त्या गोष्टीचे महत्त्व कळू शकत नाही.
गाय व्याली, शिंगी झालीअघटित घटना घडणे.
गाव करी ते राव न करीश्रीमंत व्यक्ती स्वतःच्या बळावर जे करू शकणार नाही ते सामान्य माणसे एकीच्या बळावर करू शकतात.
गोगलगाय न पोटात पायबाहेरून दिसणारी पण मनात कपट असणारी व गुप्तपणे खोडसाळपणा करणारी व्यक्ती.
घडाई परिस मडाई जास्तमुख्य गोष्टीपेक्षा आनुषंगिक गोष्टींचा खर्च जास्त असणे.
घर ना दार देवळी बिर्हाडशिरावर कोणती जबाबदारी नसलेली व्यक्ती.
घर फिरले म्हणजे घराचे वासेही फिरतातएखाद्यावर प्रतिकूल परिस्थिती आली म्हणजे सारे त्याच्याशी वाईटपणे वागू लागतात.
घरचे झाले थोडे व्याह्याने धाडले घोडेअडचणीत आणखी भर पडण्याची घटना घडणे
घरोघरी मातीच्या चुलीएखाद्या बाबतीत सामान्यता सर्वत्र सारखीच परिस्थिती असणे.
घेता दिवाळी देता शिमगाघ्यायला आनंद वाटतो तर द्यायच्या वेळी मात्र बोंबाबोंब.
घोडे कमावते आणि गाढव खातेएकाने कष्ट करावे व निरुपयोगी व्यक्तीने त्याचा गैर फायदा घ्यावा.
चवलीची कोंबडी आणि पावली फळणावळमुख्य गोष्टीपेक्षा देखभालीचा खर्च जास्त असणे.
चार जणांची आई बाजेवर जीव जाईजबाबदारी अनेकांची असेल तर काळजी कोणीच घेत नाही.
चार दिवस सासूचे चार दिवस सुनेचेप्रत्येकाला अनुकूल परिस्थिती येतेच.
चालत्या गाडीला खीळव्यवस्थित चालणाऱ्या कार्यात अडचण निर्माण होणे.
चिंता परा येई घरादुसऱ्याचे वाईट चिंतित राहिले, कि ते आपल्यावरच उलटते.
चिखलात दगड टाकला आणि अंगावर शिंतोडे घेतलास्वतःच्याच हाताने स्वतःची बदनामी करून घेणे.
चुलीपुढे शिपाई अन घराबाहेर भागुबाईघरात तेवढा शूर पणाचा आव आणायचा पण बाहेर मात्र घाबरायचे.
चोर सोडून संन्याशालाच फाशीखर्या अपराधी माणसाला सोडून निरपराधी माणसाला शिक्षा देणे.
चोरांच्या हातची लंगोटीज्याच्याकडून काही मिळण्याची आशा नसते त्याच्याकडून थोडेतरी मिळणे.
चोराची पावली चोराला ठाऊकवाईट माणसांनाच वाईट माणसांच्या युक्त्या कळतात.
चोराच्या उलट्या बोंबास्वतः गुन्हा करून दुसऱ्याला दोष देणे.
चोराच्या मनात चांदणेवाईट कृत्य करणाऱ्याला आपले कृत्य उघडकीला येईल की काय अशी सतत भीती असते.
चोरावर मोरएखाद्या गोष्टीच्या बाबतीत दुसऱ्याला वरचढ ठरणे.
जलात राहून माशाशी वैर करू नयेज्यांच्या सहवासात रहावे लागते त्यांच्याशी शत्रुत्व करू नये.
जळतं घर भाड्याने कोण घेणार ?नुकसान करणाऱ्या गोष्टीचा स्वीकार कोण करणार ? बुडत्या बँकेचा पुढल्या तारखेचा चेक कोण घेणार ?
जळे आणि हनुमान बेंबी चोळेदुसऱ्याचे नुकसान करून नामानिराळे राहणे
जशी देणावळ तशी धुणावळमिळणाऱ्या मोबदल्याच्या प्रमाणातच काम करणे.
जानवे घातल्याने ब्राह्मण होत नाहीबाह्य देखाव्याने माणूस ज्ञान होत नाही.
जारात तुरी भट भटणीला मारीकाल्पनिक गोष्टीवरुन भांडण करणे
जावे त्यांच्या वंशा तेव्हा कळेदुसऱ्याच्या स्थितीत आपण जावे तेव्हा तिचे खरे ज्ञान होते.
जीत्या हुळहुळे आणि मेल्या कानवलेजितेपणी दुर्लक्ष करायचे व मेल्यावर कोड कौतुक करायचे.
जे न देखे रवि ते देखे कवीजे सूर्य पाहू शकत नाहीत ते कवी कल्पनेने पाहू शकतो.
जेवेण तर तुपाशी नाही तर उपाशीअतिशय दुराग्रहाचे किंवा हटवादीपणाची वागणे.
जो गुळाने मरतो त्याला विष कशास ?जिथे गोड बोलून काम होते तिथे जालीम उपायांची गरज नसते.
ज्या गावच्या बोरी, त्या गावच्या बाभळीएकच स्वभाव असलेल्या माणसाने एकमेकांची वर्मी काढण्यात अर्थ नसतो, कारण एकाच ठिकाणची असल्याने ते एकमेकांना पुरेपूर ओळखतात.
ज्याची खावी पोळी त्याची वाजवावी टाळीजो आपल्यावर उपकार करतो त्या उपकारकर्त्याचे स्मरण करून गुणगान गावे.
ज्याचे करावे बरे तो म्हणतो माझेच खरेएखाद्याचे भले करायला जावे तर तो त्या गोष्टीस विरोधच करतो व आपलाच हेका चालवण्याचा प्रयत्न करतो.
ज्याच्या हाती ससा, तो पारधीज्याच्या हाती वस्तू असते त्याला त्याविषयीचे कर्तृत्व बहाल केले जाते, म्हणजेच एकाचे कर्तृत्व; पण ते दुसऱ्याच्या नावे गाजणे.
झाकली मूठ सव्वा लाखाचीव्यंग नेहमी झाकून ठेवावे.
टाकीचे घाव सोसल्यावाचुन देवपण येत नाहीकष्ट सोसल्याशिवाय मोठेपण येत नाही.
डोळ्यात केर आणि कानात फुंकररोग एका जागी व उपचार दुसऱ्या जागी.
ढवळ्या शेजारी पवळ्या बांधला वाण नाही, पण गुण लागलावाईट गुण मात्र लवकर लागतात म्हणजेच वाईट माणसांच्या संगतीने चांगला माणूसही बिघडतो.
ढेकणाच्या संगे हिरा जो भंगला, कुसंगे नाडला साधू तैसावाईट संगतीचे वाईटच परिणाम असतात.
तट्टाला टूमणी, तेजीला इशारतजी गोष्ट मूर्खाला शिक्षेने ही समजत नाही ती शहाण्याला मात्र फक्त इशाऱ्याने समजते.
तरण्याचे कोळसे, म्हातार्‍याला बाळसेअगदी उलट गुणधर्म दिसणे.
तळे राखील तो पाणी चाखीलज्याच्याकडे एखादे काम सोपवले तो त्याच्यापासून काहीतरी फायदा करून घेणारच.
ताकापुरते रामायणएखाद्याकडून आपले काम होईपर्यंत त्याची खुशामत करणे.
तितका संतापकामाचा पसारा जितका अधिक तितकी जबाबदारी अधिक असणे
तीथ आहे तर भट नाही, भट आहे तर तीथ नाहीचणे आहेत तर दात नाहीत, दात आहेत तर चणे नाहीत.
तीन दगडात त्रिभुवन आठवतेसंसार केल्यावरच खरे मर्म कळते.
तुकारामबुवांची मेखन सुटणारी गोष्ट
तू दळ माझे आणि मी दळण गावच्या पाटलाचेआपले काम दुसऱ्याने करावे आपण मात्र लष्कराच्या भाकरी भाजाव्यात.
तेरड्याचा रंग तीन दिवसकोणत्याही गोष्टीचा ताजेपणा किंवा नवलाई अगदी कमी वेळ टिकते.
तेल गेले तूप गेले हाती धुपाटणे आलेमूर्खपणामुळे एकही गोष्ट साध्य न होणे.
तोंड दाबून बुक्क्यांचा मारएखाद्याला विनाकारण शिक्षा करणे आणि त्याला त्याबद्दल तक्रार करण्याचा मार्ग मोकळा न ठेवणे.
तोबऱ्याला पुढे, लगामाला पाठीमागेखायला पुढे कामाला मागे.
थेंबे थेंबे तळे साचेदिसण्यात शुल्लक वाटणाऱ्या वस्तूंचा संग्रह कालांतराने मोठा संचय होतो.
थोरा घराचे श्वान सर्व ही देती मानमोठ्या माणसांचा आश्रय हा प्रभावी ठरतो, असा आश्रय घेणाऱ्याला कारण नसताना मोठेपणा दिला जातो.
दगडापेक्षा वीट मऊमोठ्या संकटापेक्षा लहान संकट कमी नुकसानकारक ठरतो.
दस की लकडी एक्का बोजाप्रत्येकाने थोडा हातभार लावल्यास सर्वांच्या सहकार्याने मोठे काम पूर्ण होते.
दहा गेले, पाच उरलेआयुष्य कमी उरणे.
दाखविलं सोनं हसे मुल तान्हंपैशाचा मोह प्रत्येकालाच असतो. पैशाची लालूच दाखविताच कामे पटकन होतात.
दात आहेत तर चणे नाहीत, चणे आहेत तर दात नाहीतएक गोष्ट अनुकूल असली तरी तिच्या जोडीला आवश्यक ती गोष्ट अनुकूलन नसणे.
दात कोरून पोट भरत नाहीमोठ्या व्यवहारात थोडीशी काटकसर करून काही उपयोग होत नाही.
दाम करी काम, बिवी करी सलामपैसे खर्च केले की कोणतेही काम होते.
दिल चंगा तो कथौटी में गंगाआपले अंतःकरण पवित्र असल्यास पवित्र गंगा आपल्याजवळ असते.
दिल्ली तो बहुत दूर हैझालेल्या कामाचा मानाने खूप साध्य करावयाचे बाकी असणे.
दिवस बुडाला मजूर उडालारोजाने व मोलाने काम करणारा थोडेच स्वतःचं समजून काम करणार ? त्याची कामाची वेळ संपते ना संपते तोच तो निघून जाणार.
दिव्याखाली अंधारमोठ्या माणसातदेखील दोष असतो.
दुधाने तोंड भाजले, कि ताकपण फुंकून प्यावे लागतेएखाद्या बाबतीत अद्दल घडली, की प्रत्येक बाबतीत सावधगिरी बाळगणे.
दुभत्या गाईच्या लाथा गोडज्याच्या पासून काही लाभ होतो, त्याचा त्रासदेखील मनुष्य सहन करतो.
दुरून डोंगर साजरेकोणतीही गोष्ट लांबून चांगली दिसते; परंतु जवळ गेल्यावर तिचे खरे स्वरूप कळते.
दुसऱ्याच्या डोळ्यातील कुसळ दिसते; पण आपल्या डोळ्यातले मुसळ दिसत नाहीदुसऱ्याचा लहानसा दोष आपल्याला दिसतो; पण स्वार्थामुळे स्वतःच्या मोठ्या दोषांकडे लक्ष जात नाही.
दृष्टीआड सृष्टीआपल्या मागे जे चालते त्याकडे दुर्लक्ष करावे.
देखल्या देवा दंडवतसहज दिसले म्हणून चौकशी करणे.
देणे कुसळांचे घेणे मुसळाचेपैसे कमी आणि काम जास्त.
देव तारी त्याला कोण मारी ?देवाची कृपा असल्यास आपले कोणीही वाईट करू शकत नाही.
देवा दंडवतएखादी व्यक्ती सहज भेटली तर खुशाली विचारणे.
देश तसा वेशपरिस्थितीप्रमाणे बदलणारे वर्तन.
दैव आले द्यायला अन् पदर नाही घ्यायलानशिबाने मिळणे परंतु घेता न येणे
दैव उपाशी राही आणि उद्योग पोटभर खाईनशिबावर अवलंबून असणारे उपाशी राहतात तर उद्योगी पोटभर खातात.
दैव देते आणि कर्म नेतेनशिबामुळे उत्कर्ष होतो; पण स्वतःच्या कृत्यामुळे नुकसान होते.
दैव नाही लल्लाटी, पाऊस पडतो शेताच्या काठीनशिबात नसल्यास जवळ आलेली संधी सुद्धा दूर जाते.
दोन मांडवांचा वऱ्हाडी उपाशीदोन गोष्टीवर अवलंबून असणाऱ्या चे काम होत नाही.
धनगराची कुत्रे लेंड्यापाशी ना मेंढ्यापाशीकोणत्याच कामाचे नसणे.
धर्म करता कर्म उभे राहतेएखादी चांगली गोष्ट करत असताना पुष्कळदा त्यातून नको ती निष्पत्ती होते.
धार्याला (मोरीला) बोळा व दरवाजा मोकळाछोट्या गोष्टीची काळजी घेणे परंतु मोठी कडे दुर्लक्ष करणे.
धिटाई खाई मिठाई, गरीब खाई गचांड्यागुंड व आडदांड लोकांचे काम होते तर गरिबांना यातायात करावी लागते.
न कर्त्याचा वार शनिवारएखादे काम मनातून करायचे नसते तो कोणत्या तरी सबबीवर ते टाळतो.
नऊ दिवसकोणत्याही गोष्टीचा नवीन पणा काही काळ टिकून कालांतराने तिचे महत्त्व नाहीसे होणे.
नकटीच्या लग्नाला सतराशे विघ्नेदोषयुक्त काम करणाऱ्यांच्या मार्गात एक सारख्या अनेक अडचणी येतात
नदीचे मूळ आणि ऋषीचे कूळ पाहू नयेनदीचे उगमस्थान व ऋषीचे कूळ पाहू नये कारण त्यात काहीतरी दोष असतोच.
नळी फुंकली सोनारे इकडून तिकडे गेले वारेकेलेला उपदेश निष्फळ ठरणे. पालथ्या घड्यावर पाणी ओतण्याचा प्रकार. उपदेशाचा शून्य परिणाम होणे.
नाक दाबले, की तोंड उघडतेएखाद्या माणसाचे वर्म जाणून त्यावर योग्य दिशेने दबाव आणला, की चुटकीसरशी ताबडतोब हवे ते काम करून घेता येते.
नाकापेक्षा मोती जडमालकापेक्षा नोकर शिरजोर असणे
नाकापेक्षा मोती जडमालकापेक्षा नोकराचे प्रतिष्ठा वाढणे
नागव्यापाशी उघडा गेला, सारी रात्र हिवाने मेलाआधीच दरिद्री असणाऱ्याकडे मदतीला जाणे.
नागिन पोसली आणि पोसणाराला डसलीवाईट गोष्ट जवळ बाळगल्या वर ती कधी ना कधी उलटतेच
नागेश्वराला नागवून सोमेश्वराला वात लावणेएकाचे लुटून दुसऱ्याला दान करणे
नाचता येईना अंगण वाकडेआपल्याला एखादे काम करता येत नसेल तेव्हा आपला कमीपणा लपविण्यासाठी संबंधित गोष्टीत दोष दाखवणे
नाव देवाचे आणि गाव पुजाऱ्याचेदेवाच्या नावाने स्वार्थ जपणे.
नाव सोनुबाई हाती कथलाचा वाळानाव मोठे लक्षण खोटे.
नावडतीचे मीठ आळणीआपल्या विरोधात असणाऱ्या माणसाने कोणतीही गोष्ट किती चांगली केली तरी आपल्याला ती वाईटच दिसते
नाही पण जण्याची तरी असावीएखादी वाईट कृत्य करताना म्हणाला काही वाटले नाही तरी जगाला काय वाटेल याचा विचार करावा
निंदकाचे घर असावे शेजारीनिंदा करणारा माणूस उपयोगी ठरतो त्यामुळे आपले दोष कळतात
नेसेन तर पैठणी (शालू) च नेसेन, नाही तर नागवी बसेनअतिशय हटवादीपणाची वर्तन करणे
पडलेले शेण माती घेऊन उठतेएखाद्या चांगल्या माणसावर काहीतरी ठपका आला आणि त्याने किती जरी निवारण केले तरी त्याच्या चारित्र्यावर थोडा का होईना डाग हा पडतोच
पदरी पडले पवित्र झालेकोणती गोष्ट एकदा स्वीकारली कितीला नाव ठेवणे उपयोगाचे नसते
पळसाला पाने तीनचसर्वत्र सारखीच परिस्थिती असणे
पाचामुखी परमेश्वरबहुसंख्य लोक म्हणतील तेच खरे मानावे
पाची बोटे सारखी नसतातसर्वच माणसे सारख्याच स्वभावाची नसतात
पाण्यामध्ये मासा झोप घेतो कैसा जावे त्याच्या वंशा तेव्हा कळेअनुभव घेतल्याशिवाय शहाणपण येत नाही
पाप आढ्यावर बोंबलतेपाप उघड झाल्याशिवाय राहत नाही
पायलीची सामसूम चिपट्याची धामधूमजिथे मोठी शांत असतात तेथे छोट्यांचा बडेजाव असतो
पायाची वाहन पायीच बरीमूर्ख माणसाला अधिक सन्मान दिला तर तो शेफारतो.
पाहुनी आली आणि म्होतुर लावून गेलीपाहुणे म्हणून येणे आणि नुकसान करून जाणे
पी हळद नि हो गोरीकोणत्याही बाबतीत उतावळेपणा करणे
पुढच्याच ठेच मागचा शहाणादुसऱ्याच्या अनुभवावरून मनुष्य काही बोध घेतो व सावधपणे वागतो
पुढे तिखट मागे पोचटदिसायला फार मोठी पण प्रत्यक्षात तसे नसणारे
पुत्र मागण्यास गेली भ्रतार नवरा घालवून आलीफायदा होईल म्हणून जाणे परंतु नुकसान होणे
पै दक्षिण लक्ष प्रदक्षिणापैसा कमी काम जास्त
पोटी कस्तुरी वासासाठी फिरे भिरीभिरीस्वतः जवळच असणारी वस्तू शोधण्यासाठी इतरत्र फिरणे
पोर होईल ना व सवत साहिनाआपल्याकडून होत नाही व दुसऱ्यालाही करू द्यायचे नाही
फासा पडेल तो डाव राजा बोलेल तो न्यायराजाने दिलेला न्याय मनाविरुद्ध असला किंवा चुकीचा असला तरी तो मानावा लागतो
फुटका डोळा काजळाने साजरा करावाआपल्या अंगचा जो दोष नाहीसा होण्यासारखा नसतो तो झाकता येईल तितका झाकावा
फुल ना फुलाची पाकळीवास्तविक जितके द्यायला पाहिजे तितके देण्याचे सामर्थ्य नसल्यामुळे त्यापेक्षा पुष्कळ कमी देणे
फुले वेचली तिथे गोवर्या वेचणेजेथे सुख भोगले तेथे वाईट दिवस पाहण्याचे नशिबी येणे
बकरीचे शेपूट माशाही वारीना व लाजही राखीनानिरुपयोगी गोष्ट
बडा घर पोकळ वासादिसण्या श्रीमंती पण प्रत्यक्षात तिचा अभाव
बळी तो कान पिळीबलवान मनुष्य इतरांवर सत्ता गाजवितो
बाप तसा बेटाबापाच्या अंगचे गुण मुलात उतरणे
बाप से बेटा सवाईवडिलांपेक्षा मुलगा अधिक कर्तबगार
बारक्या फणसाला म्हैस राखणज्याच्या पासून धोका आहे त्याच्याकडे संरक्षणाची जबाबदारी सोपविणे
बावळी मुद्रा देवळी निद्रादिसण्यास बावळट पण व्यवहारचतुर माणूस
बुडत्याला काडीचा आधारघोर संकट काळी मिळालेली थोडीशी मदत देखील महत्त्वाची ठरते
बैल गेला आणि झोपा केलाएखादी गोष्ट होऊन गेल्यावर तिचे निवारण करण्यासाठी केलेली व्यवस्था व्यर्थ ठरते
बोडकी आली व केस कर झालीविधवा आली अन लग्न लावून गेली
बोलेल तो करेलकाय केवळ बडबड करणाऱ्याकडून काहीही होऊ शकत नाही
भटाला दिली ओसरी भट हातपाय पसरीएखाद्याला आश्रय दिला तर तो त्यावर समाधान न मानता अधिक फायदा घेण्याचा प्रयत्न करतो
भरवशाच्या म्हशीला टोणगाज्या व्यक्तीवर अति विश्वास आहे नेमक्या अशाच व्यक्ती कडून विश्वासघात होणे
भागीचे घोडे की किवणाने मेलेभागीदारीतील या गोष्टीचा लाभ सर्वच घेतात काळजी मात्र कोणीच घेत नाही
भिंतीला कान असतातगुप्त गोष्ट उघड झाल्याशिवाय राहात नाही
भित्यापाठी ब्रह्मराक्षस बिद्रीव्यक्ती काही कारण नसताना भीत असते
भीक नको पण कुत्रा आवरएखाद्याच्या मनात नसले तर त्याने मदत करू नये परंतु निदान आपल्या कार्यात अडथळा आणू नये अशी स्थिती
भीड भिकेची बहीणउगाच मनात भीती बाळगून आपण एखाद्याला नकार देऊ शकलो नाही तर शेवटी आपणावर भीक मागण्याची पाळी येणे
मऊ सापडले म्हणून कोपराने खणू नयेकोणाच्याही चांगुलपणाचा गैरफायदा घेऊ नये
मन जाणे पाप आपणकेलेले पाप दुसऱ्याला कळाले नाही तरी ज्याचे त्याला ते माहीत असतेच
मन राजा मन प्रजाहुकुम करणारे आपले मनच ते पाळणारे ही आपली मनच असते
मनात मांडे पदरात धोंडेकेवळ मोठ मोठी मनोराज्य करायचे परंतु प्रत्यक्षात पदरात काहीही पडत नाही अशी स्थिती
मनी वसे ते स्वप्नी दिसेज्या गोष्टींचा आपण सतत ध्यास लागलेला असतो ती गोष्ट स्वप्नात दिसणे
मल्हारी माहात्म्यनको तिथे नको ती गोष्ट करणे.
मांजरीचे दात तिच्या पिल्लाला लागत नाहीआई वडिलांचे बोलणे लेकराच्या हिताचेच असते
माणकीस बोललं, झुणकीस लागलंएकाला बोलणे अन् दुसऱ्या लागणे
मानेवर गळू आणि पायाला जळूरोग एकीकडे उपाय भलतीकडे
मामुजी मेला अन् गांव गोळा झालाक्षुल्लक गोष्टीचा गवगवा करणे
मारुतीची शेपूटलांबत जाणारे काम
मुंगीला मिळाला गहू कुठे नेऊ अन् कुठे ठेवूछोट्याशा गोष्टींनीही हुरळून जाणे
मुंगीला मुताचा पूरलोकांना लहान संकट ही डोंगराएवढी वाटते
मुलाचे पाय पाळण्यात दिसतातलहान वयातच व्यक्तीच्या गुणदोषांचे दर्शन होते
मूर्ख लोक भांडते वकील घरी बांधतेमूर्खांचे भांड अन् तिसऱ्याचा लाभ
म्हशीला मणभर दूधमेल्यावर गुणगान करणे
म्हातारीने कोंबडे लपविले म्हणून उजडायचे राहत नाहीनिसर्ग नियमानुसार ज्या घटना घडायच्या त्या घडतातच म्हशीचे दुध काढतांना आधी आचळाला दूध लागावे लागते फायदा उचलण्यासाठी आधी थोडी खुशामत करावी लागते
यथा राजा तथा प्रजासर्वसामान्य लोक नेहमी मोठ्यांचे किंवा वरिष्ठांचे अनुकरण करतात
या बोटाची थुंकी त्या बोटावर करणेबनवाबनवी करणे
ये रे कुत्र्या खा माझा पायआपण होऊन संकट ओढवून घेणे
रंग जाणे रंगारीज्याची विद्या त्यालाच माहीत
रडत राऊत रडत राव घोड्यावर स्वारइच्छा नसताना जबाबदारी अंगावर पडणे
राईचा पर्वत करणेमूळ गोष्ट अगदी क्षुल्लक असता तिचा विपर्यास करून सांगणे
राज्याचे घोडे आणि खासदार उडेवस्तू एकाची मिजास दुसऱ्याची
रात्र थोडी सोंगे फारकामे भरपूर पण वेळ थोडा असणे
रामाशिवाय रामायण कृष्णाशिवाय महाभारतमुख्य गोष्टीचा अभाव
रे माझ्या मागल्याताक कण्या चांगल्या एखाद्याने केलेला उपदेश ऐकून न घेता पूर्वीप्रमाणेच वागणे
रोज मरे त्याला कोण रडेतीच ती गोष्ट वारंवार होऊ लागली म्हणजे तिच्यातील स्वारस्य नष्ट होते व तिच्याकडे कोणीही लक्ष देत नाही
लंकेत सोन्याच्या विटादुसरीकडे असलेल्या फायद्याच्या गोष्टीचा आपल्याला उपयोग नसतो
लकडी दाखविल्या शिवाय मकडी वळत नाहीधाका शिवाय शिस्त नाही
लग्नाला गेली आणि बारशाला आलीअतिशय उशिराने पोहोचणे
लग्नाला वीस तर वाजंत्री ला तीसमुख्य कार्य पेक्षा गौण कार्यालाच खर्च अधिक लष्कराच्या भाकर्‍या भाजणे बिन फायद्याचा आणि निरर्थक उद्योग करणे
लाज नाही मला कोणी काही म्हणानिर्लज्ज मनुष्य दुसऱ्याच्या टीकेची पर्वा करत नाही
लेकी बोले सुने लागेएकाला उद्देशून पण दुसऱ्याला लागेल असे बोलणे
लोका सांगे ब्रह्मज्ञान स्वतः मात्र कोरडे पाषाणलोकांना उपदेश करायचा पण स्वता मात्र त्याप्रमाणे वागायचे नाही
वरातीमागून घोडेयोग्य वेळ निघून गेल्यावर काम करणे
वळणाचे पाणी वळणावर जाणेनिसर्गाच्या नियमाप्रमाणे ज्या गोष्टी घडायच्या त्या घडतच राहणार
वाघ म्हटले तरी खातो आणि वाघोबा म्हटले तरी खातोचवाईट व्यक्तीला चांगली म्हंटले किंवा वाईट तरी त्रास द्यायचा तो देणारच
वारा पाहून पाठ फिरविणेपरिस्थिती पाहून वर्तन करणे
वासरात लंगडी गाय शहाणीमूर्ख माणसा अल्पज्ञान असणारा श्रेष्ठ असतो
वाहत्या गंगेत हात हात धुणे किंवा आपल्या तव्यावर पोळी भाजून घेणेसर्व साधने अनुकूल असली की होईल तो फायदा करून घेणे
विंचवाचे बिऱ्हाड पाठीवरगरजेपुरते गोष्टी घेऊन फिरणे
विचाराची तूट तेथे भाषणाला उतमूर्खांच्या गर्दीत नेहमी नुसती बडबड असते
विशी विद्या तिशी धनयोग्य वेळेत योग्य कामे केली की त्यावरून कर्तुत्वाचा अंदाज बांधता येतो
विश्वासही ठेवला घरी चारी सुना गरवार करीविश्वासघात करणे
शहाण्याला शब्दाचा मारशहाण्या माणसाला त्याच्या चुकी बाबत शब्दांनी समज दिली तरी ते पुरेसे असते
शितावरून भाताची परीक्षावस्तूच्या लहान भागावरून त्या संपूर्ण वस्तूची परीक्षा होती
शुद्ध बीजापोटी फळे रसाळ गोमटीचांगल्या च्या पोटी चांगल्याच गोष्टी येतात
शेजी देईल काय आणि मन धायेल काय ?शेजारणीने एखादा पदार्थ सढळ हाताने करून दिला तरीच मनाची तृप्ति होऊ शकत नाही
शेजीबाईची कढी, धावधाव वाढीएकाची वस्तू घेऊन दुसऱ्यावर उपकार दाखविणे
शेरास सव्वाशेरचोरावर मोर एकाला दुसरा वरचढ भेटणे
श्रीच्या मागोमाग ग येतोसंपत्तीबरोबर गर्व येतो
संग तसा रंगसंगती प्रमाणे वर्तन असणे
संन्याशाच्या लग्नाला शेंडीपासून सुरुवातएखाद्या गोष्टीचा आरंभ मुळापासून करणे
सगळेच मुसळ केरातमुख्य महत्त्वाच्या गोष्टींकडे दुर्लक्ष झाल्याने घेतलेले सर्व परिश्रम वाया जाणे
समर्थाघरचे श्वान त्याला सर्व देती मानमोठा च्या घरच्या शूद्रालाही मान द्यावा लागतो
सरड्याची धाव कुंपणापर्यंतचप्रत्येकाच्या कामास त्याची शक्ती वा वकूब यांची मर्यादा पडते
सांगी तर सांगी म्हणे वडाला वांगीएकदम अशक्य कोटीतील गोष्ट करणे
सात हात लाकुड नऊ हात ढलपीएखादी गोष्ट खूप फुगवून सांगणे
साप साप म्हणून भुई धोपटणेसंकट नसताना त्याचा अभ्यास निर्माण करणे
सारा गांव मामाचा एक नाही कामाचाजवळच्या अशा अनेक व्यक्ती असणे पण त्यापैकी कोणाचाच उपयोग न होणे
सुंभ जळाला तरी पीळ जात नाहीवैभव गेले तरी ताठा जात नाही
सुरुवातीलाच माशी शिंकलीआरंभालाच अपशकून
स्नान करून पुण्य घडे तर पाण्यात बेडूक काय थोडेवरवरच्या अवडंबराने पुण्य मिळत नाही
हत्ती गेला पण शेपूट राहिलेकामाच्या बहुतेक भाग पूर्ण झालं आणि फक्त थोडे शिल्लक राहिला
हत्ती बुडतो अन् शेळी ठाव मागतेजेथे भलेभले हात टेकतात तेथे लहान बडेजाव दाखवितात
हत्तीच्या दाढे मध्ये मिऱ्याचा दाणामोठ्या उपायांची गरज असताना अतिशय छोटे उपाय करावे
हत्तीच्या पायी येते आणि मुंगीच्या पायी जातेआजार, संकटे येतात ती लवकर आणि मोठ्या प्रमाणावर येतात पण कमी होताना हळूहळू कमी होतात
हलवायाच्या घरावर तुळशीपत्रपरस्पर दुसऱ्याची वस्तू तिसर्‍याला देणे स्वतःला झीज लागू न देणे
हाजिर तो वजीरजो ऐन वेळेला हजर असतो त्याचाच फायदा होतो
हात ओला तर मित्र भलाम्हणजेच तुमच्या पासून काही फायदा होणार असेल तर लोक तुमचे गोडवे गातात
हात फिरे तिथे लक्ष्मी वसेउद्योगी माणसाच्या घरी संपत्ती नांदते
हातचे सोडून पळत्याच्या मागे लागणेजे आपल्या हातात आहे ते सोडून दुसरे मिळेल या आशेने हातातली सोडण्याची पाळी येणे
हातच्या काकणाला आरसा कशालास्पष्ट असलेल्या गोष्टीला पुरावा नको
हिरा तो हिरा गार तो गारगुणी माणसाचे गुण प्रकट झाल्यावाचून राहत नाहीत
हिऱ्या पोटी गारगोटीचांगल्या च्या पोटी नाठाळ
हृदयाचा उन्हाळा आणि डोळ्यांच्या पावसाळाखोटे अश्रू ढाळणे
होळी जळाली आणि थंडी पळालीहोळीनंतर थंडी कमी होते

अन्य महत्वाचे जॉब्स !!

१० वी पास उमेदवारांसाठी जॉब्स१२ वी पास उमेदवारांसाठी जॉब्स
८ वी पास उमेदवारांसाठी जॉब्
पदवीधर उमेदवारांसाठी जॉब्सपदव्युत्तर उमेदवारांसाठी जॉब्स
बँक जॉब्सइंजिनिअरिंग जॉब्स
अपंग उमेदवारांसाठी जॉब्सITI पास उमेदवारांसाठी जॉब्स
खाजगी जाहिरातसरकारी जाहिराती
वैद्यकीय जाहिरातरेल्वे जाहिराती

: : जिल्हानिहाय जाहिराती : :
मुंबईपुणेनागपूर
अहमदनगरअकोलाअमरावती
औरंगाबादबीडभंडारा
बुलढाणाचंद्रपूरधुळे
गडचिरोलीगोंदियाहिंगोली
जळगावजालनाकोल्हापूर
लातूरनांदेडनंदुरबार
नाशिकउस्मानाबादपरभणी
पालघररायगडरत्नागिरी
सांगलीसातारा सिंधुदुर्ग
सोलापूरठाणेवर्धा
वाशीमयवतमाळ

1 Comment
  1. Vaibhav says

    फवारा सोडणे

Leave A Reply

Your email address will not be published.

जाहिराती
सराव पेपर्स
व्हाट्सअँप ग्रुप
अँप डाउनलोड