Maharashtra Caste Validity New Portal Status Track & Check online –  मित्रांनो Cast Validity म्हणजेच जात प्रमाण पत्र पडताळणी समितीची कार्यप्रणाली नव्याने विकसित झाली आहे. महाराष्ट्रातील डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर संशोधन व प्रशिक्षण संस्था (CCVIS BARTI, पुणे) आणि सामाजिक न्याय व विशेष सहाय्य विभागाद्वारे जात प्रमाणपत्र पडताळणी प्रक्रियेसाठी CCVIS (Caste Certificate Verification Information System) ही नवीन ऑनलाईन प्रणाली व पोर्टल कार्यान्वित करण्यात आले आहे. जात प्रमाणपत्र पडताळणी समितीच्या नव्याने विकसित करण्यात आलेल्या अत्याधुनिक आणि डिजिटल कार्यप्रणालीच्या पार्श्वभूमीवर, सर्व जिल्हा व विभागीय पडताळणी समित्यांना अत्यंत महत्त्वाची सूचना देण्यात येत आहे. शासकीय सेवा, शैक्षणिक प्रवेश आणि इतर विविध योजनांसाठी आवश्यक असणाऱ्या जात वैधता प्रमाणपत्राची प्रदीर्घ प्रकिया आता अधिक सुलभ, पारदर्शक आणि गतीमान करण्यात आली आहे. पूर्वीच्या पारंपारिक पद्धतीमध्ये अर्जदार, विद्यार्थी तसेच पालकांना प्रत्यक्ष कार्यालयात उपस्थित राहावे लागत असे, ज्यामुळे त्यांचा वेळ, पैसा आणि श्रम यांचा मोठा अपव्यय होत असे. मात्र, नव्या कार्यप्रणालीनुसार आता कोणत्याही अर्जदाराला, पालकाला किंवा अभ्यंगताला समितीच्या कार्यालयात प्रत्यक्ष येऊन भेटण्याची किंवा उपस्थित राहण्याची अजिबात आवश्यकता नाही. सर्व प्रकारच्या अर्जांची छाननी, कागदपत्रांची पडताळणी, त्रुटींची दुरुस्ती आणि प्रमाणपत्र वितरणाची संपूर्ण प्रक्रिया आता पूर्णपणे ऑनलाईन व संगणकीकृत माध्यमातून पार पाडली जाणार आहे. त्यामुळे समित्यांच्या दैनंदिन कामाकाजात निर्माण होणारा अनावश्यक ताण कमी होऊन, कर्मचाऱ्यांना डिजिटल नोंदींच्या आधारे जलद गतीने निर्णय घेणे शक्य होणार आहे. सर्व समित्यांनी या नवीन धोरणाची तात्काळ अंमलबजावणी करावी आणि कार्यालयात प्रत्यक्ष येणाऱ्या नागरिकांना ऑनलाईन सुविधांचा वापर करण्यासाठी प्रोत्साहित करावे. या नव्या धोरणाचा मुख्य उद्देश प्रशासनातील प्रत्यक्ष हस्तक्षेप थांबवून संपूर्ण प्रक्रियेत मानवी चुका कमी करणे हा आहे.

त्याअनुषगाने सर्व समित्यांना सुचित करण्यात येते की, आपल्या कार्यालयात कोणताही अर्जदार, पालक व अभ्यंगत प्रत्यक्ष भेटण्याची आवश्यक्ता नाही याबाबत आपल्या समितीस्तरावर प्रत्यक्षदर्शनी भागात मोठ्या अक्षरातील फलक दि.१६.१०.२०२६ रोजी तात्काळ लावण्यात यावे. फलक मजकुर “जात प्रमाणपत्र पडताळणीची कार्यप्रणाली नव्याने विकसित करण्यात आली आहे. असुन पुर्णतः ऑनलाईन असल्यामुळे अर्जाबाबत समिती कार्यालयात येण्याची आवश्यकता नाही. अर्जा बाबत काही माहिती/मार्गदर्शन हवे असल्यास आपण बार्टी मुख्यालय पुणे येथील मदतकक्ष (Helpdesk) ०२०-२६३३३३३९ या क्रमांकावर फोन अथवा ९४०४९९९४५२ या WhatsApp क्रमांकावर व ईमेल आयडी [email protected] यावर संपर्क साधावा.”

समितीच्या कार्यालयात होणारी अर्जदार आणि पालकांची प्रत्यक्ष भेट बंद झाल्यामुळे प्रशासकीय कामकाजाची कार्यक्षमता आणि गुणवत्ता प्रचंड प्रमाणात वाढणार आहे. दैनंदिन कामकाजात अभ्यंगतांना उत्तर देणे, प्रत्यक्ष अर्ज स्वीकारणे किंवा कागदपत्रांची हाताळणी करणे यामध्ये कर्मचाऱ्यांचा आणि अधिकाऱ्यांचा बहुमूल्य वेळ खर्च होत असे, ज्यामुळे प्रलंबित अर्जांची संख्या दिवसेंदिवस वाढत जात असे. नवीन डिजिटल आणि फेसरहित प्रणालीमुळे अधिकाऱ्यांना कोणत्याही बाह्य हस्तक्षेपाशिवाय किंवा दबावाशिवाय निव्वळ कागदपत्रांच्या वैधतेवर आणि पुराव्यांवर आधारित तटस्थपणे निर्णय घेता येईल. त्यामुळे प्रत्येक अर्जावर जलद निर्णय होऊन निपटारा होण्याचा वेग कित्येक पटीने वाढेल. कर्मचाऱ्यांना आता प्रत्यक्ष लोकसंवादाऐवजी डिजिटल डेटा प्रोसेसिंग, अचूक पडताळणी आणि दस्तऐवजांच्या डिजिटल सत्यापनावर पूर्ण लक्ष केंद्रित करता येईल. यामुळे कामकाजातील पारदर्शकता अधिक दृढ होईल, तसेच भ्रष्टाचाराच्या आणि अनुचित प्रकारांच्या शक्यता पूर्णपणे संपुष्टात येतील. प्रशासकीय वेळेची मोठी बचत झाल्यामुळे समित्यांना कमी वेळेत जास्तीत जास्त अर्जांचा निपटारा करणे शक्य होईल, ज्यामुळे एकूणच शासकीय यंत्रणेची क्षमता आणि कार्यसंस्कृती अधिक उंचावेल.

या डिजिटल क्रांतीचा आणि नवीन कार्यप्रणालीचा थेट आणि सर्वात मोठा फायदा महाराष्ट्रातील लाखो विद्यार्थी, नोकरीचे उमेदवार आणि त्यांच्या पालकांना होणार आहे. दरवर्षी प्रवेश प्रक्रियेच्या वेळी किंवा भरती प्रक्रिये दरम्यान जात वैधता प्रमाणपत्र मिळवण्यासाठी उमेदवारांना तीव्र मनस्ताप सहन करावा लागत असे. अनेकदा लांबच्या ग्रामीण भागातून, तालुक्यातून किंवा जिल्ह्यातून वारंवार समितीच्या कार्यालयात फेऱ्या माराव्या लागत असत, ज्यामुळे त्यांचा शैक्षणिक आणि आर्थिक प्रवास बाधित होत असे. आता या नवीन ऑनलाईन आणि प्रत्यक्ष भेटरहित प्रक्रियेमुळे उमेदवार आपल्या घरातून किंवा जवळच्या केंद्रामधून सर्व कागदपत्रे अपलोड करू शकतात आणि अर्जाची स्थिती ऑनलाईन ट्रॅक करू शकतात. या प्रणालीमुळे विशेषतः ग्रामीण व दुर्गम भागातील गोरगरीब विद्यार्थ्यांना मोठा दिलासा मिळणार असून, त्यांचे वेळेवर प्रवेश आणि नोकरीच्या संधी सुरक्षित होतील. मुदतीत आणि वेळेत प्रमाणपत्रे मिळाल्यामुळे लाखो उमेदवारांचे भविष्य अधिक उज्ज्वल होण्यास मदत होईल. म्हणूनच, सर्व पडताळणी समित्यांनी या सुधारित कार्यप्रणालीची प्रभावी अंमलबजावणी करून लाखो उमेदवारांना विनासायास, गतीमान आणि पारदर्शक सेवा पुरवण्याचे आपले ध्येय साध्य करावे. बार्टीच्या वतीने १५ ऑक्टोबरला यासंदर्भातील परिपत्रक जारी करण्यात आले. त्यानुसार, जात प्रमाणपत्र पडताळणीची कार्यप्रणाली नव्याने विकसित करण्यात आली असून, या बदलाची माहिती सर्व संबंधित समित्यांना देण्यात आली आहे. अर्जदार, पालक आणि संबंधितांनी यासाठी समितीच्या कार्यालयात प्रत्यक्ष उपस्थित राहण्याची आवश्यकता नसल्याचे स्पष्ट करण्यात आले आहे. नवीन कार्यप्रणालीनुसार, अर्जदारांना जात वैधता प्रमाणपत्रासाठी आवश्यक असलेली कागदपत्रे ऑनलाइन सादर करता येतील. अर्जाच्या छाननीदरम्यान काही त्रुटी आढळल्यास त्याबाबतची माहिती अर्जदारांना दिली जाईल.

नंतर संबंधित त्रुटींचे निराकरण करण्यासाठी अर्जदारांना दूरदृष्यप्रणालीच्या माध्यमातून घरूनच आपले म्हणणे मांडता येईल. आवश्यक माहिती आणि खुलासे ऑनलाइन सादर करून अर्जातील त्रुटींची पूर्तता करता येणार आहे. या प्रणालीमुळे अर्जदारांचा प्रवासाचा वेळ आणि खर्च वाचण्यास मदत होणार आहे. विशेषतः ग्रामीण आणि दूरवरच्या भागांतून येणाऱ्या विद्यार्थ्यांना व नागरिकांना याचा लाभ मिळू शकतो. कागदपत्रे सादर करणे, त्रुटींचे निराकरण करणे आणि त्यासाठी कार्यालयात वारंवार चकरा मारणे यामुळे होणारा त्रास कमी होण्याची अपेक्षा आहे. अर्ज प्रक्रियेसंदर्भात काही अडचणी किंवा शंका असल्यास अर्जदारांनी बार्टीच्या पुणे येथील मुख्यालयातील मदत कक्षाशी (हेल्पडेस्क) संपर्क साधावा, असे आवाहन करण्यात आले आहे.