राज्याचे शिक्षणमंत्री दादा भुसे हे शिक्षण क्षेत्रातील दर्जा सुधारण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न करत आहेत. मात्र त्यांच्या स्वतःच्या जिल्ह्यात – नाशिकमध्येच – शिक्षण विभागात मोठ्या प्रमाणावर पदे रिक्त असल्याचे वास्तव समोर आले आहे. विविध संवर्गांतील तब्बल १,५९६ पदे सध्या रिक्त आहेत, ज्यामुळे व्यवस्थापन आणि अंमलबजावणीत मोठे अडथळे निर्माण होत आहेत.

शिक्षकांची कमतरता – गुणवत्तेवर परिणाम!
या रिक्त पदांमध्ये सर्वाधिक संख्या ही शिक्षकांची आहे. जिल्हा परिषद शिक्षण विभागात एकूण १२,२८४ पदे मंजूर असली तरी त्यापैकी १०,६८८ पदेच भरलेली आहेत. उरलेल्या १,५९६ पदांवर कोणतीही नेमणूक झालेली नाही. शिक्षकांची कमतरता म्हणजे थेट विद्यार्थ्यांच्या गुणवत्तेवर परिणाम होणे आणि शैक्षणिक उद्दिष्टांपासून दूर जाणे.

गटशिक्षणाधिकारीच गायब!
तालुकास्तरावर शिक्षण विभागाची धुरा सांभाळणाऱ्या गटशिक्षणाधिकाऱ्यांची स्थिती अत्यंत बिकट आहे. नाशिक जिल्ह्यात एकूण १५ तालुके आहेत, पण त्यात केवळ ४ तालुक्यांमध्येच गटशिक्षणाधिकारी कार्यरत आहेत. उर्वरित ११ तालुक्यांत ही पदे रिक्त आहेत, ज्यामुळे व्यवस्थापनाची साखळीच कोसळते आहे.

विस्तार अधिकारी पदांची दुरवस्था
शिक्षणाच्या अंमलबजावणीसाठी महत्त्वाची भूमिका बजावणाऱ्या विस्तार अधिकारी (शिक्षण) पदांची अवस्था अधिकच गंभीर आहे. २५ पैकी २३ पदे रिक्त असून, केवळ दोन अधिकारी काम करत आहेत. यामुळे मैदानात योजना राबवण्यासाठी पुरेशी यंत्रणा उभी राहत नाहीये.

पदवीधर व प्राथमिक शिक्षकही अपुरे
पदवीधर प्राथमिक शिक्षकांची १,५८३ पदे मंजूर आहेत, पण त्यातील ७८४ पदे अजूनही रिक्त आहेत. तसेच ५७७ प्राथमिक शिक्षकांची पदेही भरली गेलेली नाहीत. एकीकडे शिक्षण सुधारण्याचा निर्धार आहे, तर दुसरीकडे मुलभूत शिक्षकसुद्धा उपलब्ध नाहीत, ही शोकांतिका आहे.

शिक्षण विभागाची अंमलबजावणीत कसरत
शिक्षण विभागाकडे राज्यातील सर्वाधिक योजना आहेत. मात्र, या योजना जमीनीवर उतरवण्यासाठी पुरेसा कर्मचारीवर्गच नाही, त्यामुळे अंमलबजावणी करताना वेळ आणि गुणवत्ता यांच्यावर परिणाम होत आहे. कार्यक्षम प्रशासनासाठी आवश्यक असलेली यंत्रणा अस्तित्वातच नाही.

रिक्त पदे तातडीने भरण्याची गरज
दादा भुसे यांनी १६ एप्रिल रोजी झालेल्या आढावा बैठकीत रिक्त पदांचा मुद्दा चर्चेला घेतला. यावर तातडीने कार्यवाही करून रिक्त पदे भरणे अत्यावश्यक आहे. शिक्षक भरती, प्रशासनिक अधिकाऱ्यांची नेमणूक आणि प्रगतीशील योजना कार्यरत ठेवण्यासाठी योग्य मनुष्यबळ उपलब्ध करून देणे ही काळाची गरज बनली आहे.

गुणवत्तेच्या शिक्षणासाठी भक्कम यंत्रणा आवश्यक
नाशिकसारख्या मोठ्या जिल्ह्यात शैक्षणिक गुणवत्ता टिकवून ठेवण्यासाठी भक्कम यंत्रणा, योग्य व्यवस्थापन आणि कर्मचारीवर्गाची पूर्णता ही अत्यंत आवश्यक आहे. रिक्त पदांचा प्रश्न लवकरात लवकर मार्गी लागल्यासच राज्यातील शिक्षण क्षेत्राला खऱ्या अर्थाने बळ मिळेल आणि विद्यार्थ्यांचे भविष्य उज्वल होईल.