महाराष्ट्र अग्निशमन सेवा अकादमी प्रशिक्षण पाठ्यक्रम 2026 – पात्रता, शारीरिक चाचणी, परीक्षा पद्धती व मेरिट | Maharashtra State Fire Academy Selection Process

Maharashtra State Fire Academy Selection Process 2026

Maharashtra State Fire Academy Selection Process: The Maharashtra Fire Service Academy and Regional Fire Training Centres conduct residential training courses every year for candidates who wish to build a career as Firefighters or Fire Officers. The Firefighter course is of six months duration, while the Officer course is conducted for one year. Due to the increasing demand for trained fire personnel in high-rise buildings, hospitals, malls, multiplexes, and industrial sectors, these courses provide excellent career opportunities. The selection process includes physical and medical fitness tests, document verification, an online examination of 100 marks, and preparation of a merit list based on a total of 150 marks. Candidates possessing additional qualifications such as driving licenses, NCC certificates, Home Guard training, Civil Defence courses, and sports achievements can also receive extra marks during the selection process.

Download Admit Card

अग्निशमन सेवेमध्ये अग्निशामक किंवा अग्निशमन अधिकारी म्हणून करिअर करण्याची इच्छा असलेल्या तरुण-तरुणींसाठी महाराष्ट्र अग्निशमन सेवा अकादमी तसेच प्रादेशिक अग्निशमन प्रशिक्षण केंद्रांमार्फत विविध प्रशिक्षण पाठ्यक्रम आयोजित केले जातात. या प्रशिक्षणाच्या माध्यमातून उमेदवारांना सार्वजनिक तसेच औद्योगिक अग्निशमन सेवेमध्ये आवश्यक कौशल्ये आणि प्रशिक्षण मिळण्याची संधी उपलब्ध होते. अग्निशमन सेवेत प्रशिक्षित मनुष्यबळाची गरज दिवसेंदिवस वाढत आहे. उंच इमारती, रुग्णालये, मॉल्स, मल्टिप्लेक्स तसेच विविध औद्योगिक आस्थापनांमध्ये अग्निशामक आणि अग्निशमन अधिकाऱ्यांची आवश्यकता असते. ही गरज लक्षात घेऊन संबंधित प्रशिक्षण पाठ्यक्रम आयोजित करण्यात येतात.

अग्निशमन प्रशिक्षण पाठ्यक्रम – Maharashtra State Fire Services Syllabus

दोन्ही प्रशिक्षण पाठ्यक्रम निवासी स्वरूपाचे असून प्रशिक्षण पूर्ण केल्यानंतर सार्वजनिक आणि औद्योगिक अग्निशमन क्षेत्रात उपलब्ध असलेल्या संधींसाठी उमेदवारांना आवश्यक प्रशिक्षण मिळते.

शारीरिक पात्रता –  Maharashtra State Fire services Physical Criteria

पुरुष उमेदवार

टीप: पुरुष उमेदवारांना छाती किमान 05 सें.मी. फुगविता येणे आवश्यक आहे.

महिला उमेदवार

वैद्यकीय मापदंड – Maharashtra State Fire Services Medical Criteria

अग्निशमन प्रशिक्षणासाठी उमेदवार शारीरिकदृष्ट्या सक्षम असणे आवश्यक आहे. वैद्यकीय तपासणीमध्ये खालील बाबींची तपासणी केली जाते:

1. उमेदवार रंगांधळा नसावा आणि चष्म्याशिवाय दृष्टी 6/6 असणे आवश्यक आहे.
2. कान, नाक व घशाचा कोणत्याही प्रकारचा आजार नसावा आणि व्यवस्थित ऐकू येणे आवश्यक आहे.
3. हाडे किंवा सांध्याशी संबंधित आजार नसावा.
4. पूर्वीचा मानसिक आजार नसावा.
5. त्वचेचा आजार नसावा.
6. सपाट पाय किंवा गुडघे टेकलेले नसावेत.
7. रक्तवाहिन्या फुगण्याची समस्या नसावी.
8. तिरकस डोळे नसावेत.
9. कोणत्याही प्रकारचे शारीरिक व्यंगत्व नसावे.
10. मोठ्या प्रमाणात शस्त्रक्रिया झालेली नसावी.
11. ऐकू न येणे किंवा बोलताना अडथळा (बोबडेपणा) नसावा.
12. अग्निशमन किंवा विमोचन कार्यामध्ये अडथळा निर्माण करणारे कोणतेही अपंगत्व नसावे.

शैक्षणिक कागदपत्रे व शारीरिक पात्रता पडताळणी – Maharashtra State Fire Academy Selection Process

उमेदवारांच्या शैक्षणिक कागदपत्रांची तपासणी तसेच उंची, वजन, छाती आणि वैद्यकीय पात्रता यांची पडताळणी करण्यात येते. या प्रक्रियेमध्ये अपात्र ठरणाऱ्या उमेदवारांना पुढील निवड प्रक्रियेत सहभागी होता येणार नाही.

शारीरिक चाचणी व गुणपद्धती –  MSF Physical Marks

शारीरिक चाचणीमध्ये उंची आणि छातीच्या निकषांनुसार गुण दिले जातात. शारीरिक चाचणीचे एकूण गुण 50 असून त्यामध्ये शारीरिक निकष आणि अतिरिक्त गुणांचा समावेश होतो.

उंचीनुसार गुण

छाती फुगवण्याच्या क्षमतेनुसार गुण

अतिरिक्त गुण

उमेदवारांकडे असलेल्या विविध कौशल्ये आणि प्रमाणपत्रांच्या आधारे अतिरिक्त गुण दिले जातात.

1. वाहन चालविण्याचा परवाना

2. NCC प्रमाणपत्र

3. इतर प्रशिक्षण

4. अतिरिक्त शैक्षणिक पात्रता

5. खेळासाठी अतिरिक्त गुण

खेळातील अतिरिक्त गुणांसाठी मान्यताप्राप्त संस्थेतील मैदानी खेळातील संबंधित प्रमाणपत्र ग्राह्य धरले जाईल.

शैक्षणिक व इतर कागदपत्रांची तपासणी

1. शारीरिक पात्रता पडताळणीच्या वेळी उमेदवारांची सर्व मूळ कागदपत्रे तपासण्यात येतील.
2. कागदपत्रांची तपासणी पूर्ण झाल्यानंतर मूळ कागदपत्रे उमेदवारांना परत करण्यात येतील.

ऑनलाईन परीक्षा पद्धती – MSF Online Exam Pattern

शारीरिक चाचणीमध्ये पात्र ठरणारे उमेदवारच पुढील ऑनलाईन परीक्षेसाठी पात्र ठरतील. ऑनलाइन परीक्षेची तारीख संबंधित संकेतस्थळावर प्रसिद्ध करण्यात येईल.

ऑनलाईन परीक्षेतील विषय – MSF Online Exam Syllabus

• मराठी
• इंग्रजी
• सामान्य ज्ञान व विज्ञान
• बौद्धिक क्षमता चाचणी व गणित

गुणवत्ता यादी (Merit List)

प्रशिक्षण पाठ्यक्रमासाठी प्रवेश देताना उपलब्ध जागांच्या क्षमतेनुसार गुणवत्ता यादी तयार करण्यात येईल. उमेदवारांच्या शारीरिक चाचणी/कागदपत्र तपासणीतील 50 गुण आणि ऑनलाइन लेखी परीक्षेतील 100 गुण अशा एकूण 150 गुणांच्या आधारे गुणवत्ता यादी तयार केली जाईल.

वरील किमान गुणांपेक्षा कमी गुण मिळविणाऱ्या उमेदवारांचा प्रवेशासाठी विचार करण्यात येणार नाही. उपलब्ध जागा आणि गुणवत्ता यादीच्या आधारे पात्र उमेदवारांना प्रशिक्षण पाठ्यक्रमात प्रवेश दिला जाईल.

वैद्यकीय तपासणी व प्रवेश प्रक्रिया

गुणवत्ता यादीच्या आधारे प्रवेश निश्चित करण्यापूर्वी उमेदवारांची वैद्यकीय तपासणी अपेक्षित आहे. वैद्यकीयदृष्ट्या पात्र ठरल्यानंतरच पुढील प्रवेश प्रक्रिया पूर्ण करण्यात येईल.

प्रतिक्षा यादीबाबत महत्त्वाची माहिती

या प्रवेश प्रक्रियेसाठी कोणत्याही कारणास्तव प्रतिक्षा यादी ठेवण्यात येणार नाही. सदर प्रवेश प्रक्रिया एकाच वर्षासाठी लागू असेल. पुढील वर्षी प्रशिक्षणासाठी नवीन प्रवेश प्रक्रिया सुरू करण्यात येईल.

महत्त्वाचे मुद्दे

• अग्निशामक पाठ्यक्रमाचा कालावधी 6 महिने आहे.
• अधिकारी पाठ्यक्रमाचा कालावधी 1 वर्ष आहे.
• दोन्ही पाठ्यक्रम निवासी स्वरूपाचे आहेत.
• शारीरिक पात्रता आणि वैद्यकीय तपासणी महत्त्वाची आहे.
• शारीरिक चाचणीत पात्र ठरलेले उमेदवार ऑनलाइन परीक्षेसाठी पात्र होतील.
• ऑनलाइन परीक्षा 100 गुणांची बहुपर्यायी स्वरूपाची असेल.
• शारीरिक चाचणी/कागदपत्र तपासणी आणि ऑनलाइन परीक्षेचे मिळून एकूण 150 गुण आहेत.
• अतिरिक्त कौशल्ये व प्रमाणपत्रांच्या आधारे अतिरिक्त गुण मिळू शकतात.
• प्रवेश गुणवत्ता यादी आणि उपलब्ध जागांच्या आधारे दिला जाईल.
• प्रवेशापूर्वी वैद्यकीय तपासणी अपेक्षित आहे.
• या प्रक्रियेसाठी प्रतीक्षा यादी ठेवली जाणार नाही.

टीप: वरील माहिती दिलेल्या प्रशिक्षण प्रवेश निकषांवर आधारित आहे. प्रत्यक्ष अर्ज, प्रवेश प्रक्रिया, तारखा, उपलब्ध जागा आणि इतर अटींसाठी संबंधित अधिकृत जाहिरात/संकेतस्थळावरील अद्ययावत सूचना तपासणे आवश्यक आहे.